Sêşem, Gulan 18, 2021

Ma na serra neweye ra çi wazenê?

Murad Tunekragij

Ma yewna serre apey werdayê. Derheqê serra ke apey mend de ma zaf qalan kerdî. Ge ge ma lomeyan kerd û ge ge zî ma zewt dayê pîro. La ma şîyayîşê ci ra zaf kêyfweş zî biyê. Şima wajê çina ra? Serra 2020 hetê merdimîye û hetê komelî ra zaf giran derbaz bî. Ez vana qey no hewa yewna serre ma nêdîya. Yew het ra pandemî yew het ra pergalê serdestî, şaran dewist yew halê tewş. Dest û linganê ma best pê. Ma nêeşkayê hilm bîgîrê. Na semed ra serra ke ma vîyarna raştî zî yew serra xidar bî. Ma na semed ra şîyayîşê na serre ra zaf baxtîyar biyê.

No halê ma ge ge vateyon ma de, ge ge qalon ma de û ge ge zî terekanê (sohbet) ma de xo bewlo keno. Ez vînena ke şaranê ma mîyan de zî ge ge; ‘na serre şîya ma ti ra xelisîyayê ûsb’ qalî yenê vatiş. Yew het ra ez heq dana şarî zî. La serranewîye de do çi bedelîyo? No pers qet vîrê mi ra nêşino. Ez vana qey na serranewîye ma dekewt de na het ra do çîyêk nêbedilîyo. Serra verîn semedê şarî yew serra desttengî bî. Şarê ma û şarê cîhanî zaf kewtê tengasî. Na semede ra ganî ma munaqeşeyê serra vîyerte hewl bîkerê. Heta ke ma raşt nêewnê serra vîyarte, ma nêeşkenê serra newîye de nefes bidê û berpirsîyartîya xo baş bîyarê ca. Çîyo ke serra şîyayê ra hişê ma de mendo, persê teşxeleyê. Na semed ra serra 2021î ra pawitişê ma zî vîşê. Çimkî ma zaf manaya vîşî nayo na serra neweye ser.

Merdim çend zaf çîyêk pawit, aye çî hende merdim het de benê çîyê ercîyayeyî. Raşta zî na serre hetê şarê ma ra û şaranê bînan ra yew serra ercîyaye ya. Waştişanê ma de zî wina ya. Ma yew het ra wazenê aşitî û azadî bibo, yew het ra zî ma wazenê hetê debarî de wa binêk asanîyê virazîyo û yew het ra zî wazenê wa na kûla bêderman (pandemî) bîqedîyo. Nê waştişê ma zaf çîyê zêde nîyê. Hema zaf zorê zî. Caameyîşê nê waştişan pabesteyê ma yî. Heta ke ma berpirsîyarîya xo nêarê ca, ez vana qey waştişê ma zî do nêrî ca. Yan zî do nê waştişê ma tûk û tena waştiş bibî. Nê waştişî raştîya cuya ma yî. Zaf çîyê xeyal zî nîyî. Kesêk nêeşkenê vajo nê çîyê tewş î. Hema tîya de çîyêko muhîm esto. Raştî ma û waştişê ma têsere nêkenî. Raştîya komel û waştişê ma yewbînan ra zaf dûrî yî. Çina ra? Waştişê ma binêk raştîya dinya û şarê ma ra dûrî yî. Heta ke ma na mesela de yew xêzêka raşt nêtepişê, ma hem raştîya şarî ra dûrî kewenê û hem zî nêeşkenê xo bişinasnê. Eke wina biba, ma nêeşkenê cuya xo zî dewam bikerê.

Raştîye sewbîna çîyêk a, xeyal sewbîna çîyêk a. Yew mantiqê raştîye esta. Xoser a. Xeylê reyan teberê vîrê ma de wext esto. Eke ma nê xususan nêzanê ma raştîya komelî ra, raştîya hîşî ra û komelnasî ra dûrî kewenî. Ge ge zî ma tesîrê na raştîye zanê, hema ma dest ra çîyêk nîno. Merdim nêeşkeno na raştîye bibedilna. O wext merdim xo bi xo ra perseno. Çinara na çîye wina bî? Sewbîna tewir nêbînê? Ti tena nêeşkenê heqê nê persan ra bêra/î. O wext çîyêk yeno to vîr, o zî komel o.

Ti fehm kenê ke tena rêxistinbîyayîş eşkeno na mesela çareser bikera. Daraxê yewine de na problem bi rêxistinkerdişê komelî zelal beno. Na çîyêk muhîm a. Raştîye aye wext cayê waştişanê ma gêna. Ma zî goreyê na raştîye xo rayirfînenê. Ma êdî zanenê ke heta komel nêxelisîyo ma zî nêxelisîyenê. Na semed ra ma gamanê xo gorebî na mercî erzenê. Xora ma gorebî na mercî gamanê xo nêerzê, yew cuyêka teng ma pawena. Cuye de ma betilîyenê, hewesê ma şikiyenê, ma raştîya komelî ra û raştîya xora dûrî kewenê. Na rewşe zî nîna qabulkerdiş. Aye wext ma sekerê? Heme çî ra ver ganî ma bizanê ke raştîyê komelî yew raştîye awan kerdiş o. Serdestî na raştîye awan kerdî. Armancê na raştîye pergalê xo ramitiş o. Derdê kolonyalîston zî xo dewam kerdiş o.

Verba şarî eşkenê se bikerê? Heme çî ra ver ganî şarî na pergal hewl bîşinasnê. Pergal hewl tahlîl bîkerê ke verba modernîteya kapitalîst bîeşkê tekoşîn bîdê. Ma bîzanê ke hergo serre, serra verrîn ra hîna xidar vêrena. No hîş reyde ganî ma xo hadre bîkerê. Ma bîzanê ke meseleyê ke 2020î de bîyê na serre de zî do dewam bikerê. Hîna giran bîyê la sivik nêbîyê. Eke ma na vîrî reyde têgerî, ma serkewenê. Serkewtiş ma rê çîyêko asin o. Ma bîzanê ke meseleyê ke ma reyde xecîyenê ne meseleyê parîn ne zî meseleyê pêrarîn ê. Meseleyê bi serran î. Eke ma nê meseleyan raşt nêgîrê xo dest na serre zî ma tûk û tena anê vatiş. Do her çî vateyan de bimano. Ma yew game nêşonê aver. Çimkî wina ne çîyê vêreno ma dest, ne zî meseleyî çareser benê. Na çarçewe de çi keweno ma ser, ganî ma texsîr nêkerê. Çareserîya nê meseleyan ma ra vîyarena.

Ganî ma pergalê serdestî ra çîyêk nêpawê. Ganî her kes tena xora biperso. Ma dest ra, mi dest ra çi yeno? Çareyê nê meseleyan çina yê? Ganî ma nê meseleyan heme çî ra ver bi parekerdiş çareser bikerê. Çareyê şarê ma û şaranê bînan no yo.

Serra 2020 na het ra yew serra zor bî. Zurekerî teda bi şarê ma û şaranê bînan kerdî. Hema wazenê ke emsarr zî nê zurîkerîya xo dewam bîkerê. Pergalê serdestî hetê merdimîye ra çîyêk fehm nêkenê. Şaran reyde kaye kenê. Do şarî senî hewa bibî, no serdestan rê barêk nîyo. Pergalê serdestî yew krîz mîyan de yê. Wazenê ke nê kaosî ra wecîyê. Hema yew rayîr ayayî çinî yo. Çîyêk bîdê şaran zî çinî yo. Çareserîya serdestan hîna vîş qalkerdiş o, hîna vîş kiştiş o, merg o û kolonyalîstîye yo. Ma zî tena hindê pergalê serdestî bieşkê xo rayfîne se, ma eşkenê qalon înan pûç bikerê. Nîk peynîdayê na serre de zî oncina ma vateyanê verrînan qalî kenê, ma oncina lomeyan kenê û çî zî nêkeno ma dest ê wext. Bi manê weşîye reyde.

Ma na serra neweye ra çi wazenê?

Murad Tunekragij

Ma yewna serre apey werdayê. Derheqê serra ke apey mend de ma zaf qalan kerdî. Ge ge ma lomeyan kerd û ge ge zî ma zewt dayê pîro. La ma şîyayîşê ci ra zaf kêyfweş zî biyê. Şima wajê çina ra? Serra 2020 hetê merdimîye û hetê komelî ra zaf giran derbaz bî. Ez vana qey no hewa yewna serre ma nêdîya. Yew het ra pandemî yew het ra pergalê serdestî, şaran dewist yew halê tewş. Dest û linganê ma best pê. Ma nêeşkayê hilm bîgîrê. Na semed ra serra ke ma vîyarna raştî zî yew serra xidar bî. Ma na semed ra şîyayîşê na serre ra zaf baxtîyar biyê.

No halê ma ge ge vateyon ma de, ge ge qalon ma de û ge ge zî terekanê (sohbet) ma de xo bewlo keno. Ez vînena ke şaranê ma mîyan de zî ge ge; ‘na serre şîya ma ti ra xelisîyayê ûsb’ qalî yenê vatiş. Yew het ra ez heq dana şarî zî. La serranewîye de do çi bedelîyo? No pers qet vîrê mi ra nêşino. Ez vana qey na serranewîye ma dekewt de na het ra do çîyêk nêbedilîyo. Serra verîn semedê şarî yew serra desttengî bî. Şarê ma û şarê cîhanî zaf kewtê tengasî. Na semede ra ganî ma munaqeşeyê serra vîyerte hewl bîkerê. Heta ke ma raşt nêewnê serra vîyarte, ma nêeşkenê serra newîye de nefes bidê û berpirsîyartîya xo baş bîyarê ca. Çîyo ke serra şîyayê ra hişê ma de mendo, persê teşxeleyê. Na semed ra serra 2021î ra pawitişê ma zî vîşê. Çimkî ma zaf manaya vîşî nayo na serra neweye ser.

Merdim çend zaf çîyêk pawit, aye çî hende merdim het de benê çîyê ercîyayeyî. Raşta zî na serre hetê şarê ma ra û şaranê bînan ra yew serra ercîyaye ya. Waştişanê ma de zî wina ya. Ma yew het ra wazenê aşitî û azadî bibo, yew het ra zî ma wazenê hetê debarî de wa binêk asanîyê virazîyo û yew het ra zî wazenê wa na kûla bêderman (pandemî) bîqedîyo. Nê waştişê ma zaf çîyê zêde nîyê. Hema zaf zorê zî. Caameyîşê nê waştişan pabesteyê ma yî. Heta ke ma berpirsîyarîya xo nêarê ca, ez vana qey waştişê ma zî do nêrî ca. Yan zî do nê waştişê ma tûk û tena waştiş bibî. Nê waştişî raştîya cuya ma yî. Zaf çîyê xeyal zî nîyî. Kesêk nêeşkenê vajo nê çîyê tewş î. Hema tîya de çîyêko muhîm esto. Raştî ma û waştişê ma têsere nêkenî. Raştîya komel û waştişê ma yewbînan ra zaf dûrî yî. Çina ra? Waştişê ma binêk raştîya dinya û şarê ma ra dûrî yî. Heta ke ma na mesela de yew xêzêka raşt nêtepişê, ma hem raştîya şarî ra dûrî kewenê û hem zî nêeşkenê xo bişinasnê. Eke wina biba, ma nêeşkenê cuya xo zî dewam bikerê.

Raştîye sewbîna çîyêk a, xeyal sewbîna çîyêk a. Yew mantiqê raştîye esta. Xoser a. Xeylê reyan teberê vîrê ma de wext esto. Eke ma nê xususan nêzanê ma raştîya komelî ra, raştîya hîşî ra û komelnasî ra dûrî kewenî. Ge ge zî ma tesîrê na raştîye zanê, hema ma dest ra çîyêk nîno. Merdim nêeşkeno na raştîye bibedilna. O wext merdim xo bi xo ra perseno. Çinara na çîye wina bî? Sewbîna tewir nêbînê? Ti tena nêeşkenê heqê nê persan ra bêra/î. O wext çîyêk yeno to vîr, o zî komel o.

Ti fehm kenê ke tena rêxistinbîyayîş eşkeno na mesela çareser bikera. Daraxê yewine de na problem bi rêxistinkerdişê komelî zelal beno. Na çîyêk muhîm a. Raştîye aye wext cayê waştişanê ma gêna. Ma zî goreyê na raştîye xo rayirfînenê. Ma êdî zanenê ke heta komel nêxelisîyo ma zî nêxelisîyenê. Na semed ra ma gamanê xo gorebî na mercî erzenê. Xora ma gorebî na mercî gamanê xo nêerzê, yew cuyêka teng ma pawena. Cuye de ma betilîyenê, hewesê ma şikiyenê, ma raştîya komelî ra û raştîya xora dûrî kewenê. Na rewşe zî nîna qabulkerdiş. Aye wext ma sekerê? Heme çî ra ver ganî ma bizanê ke raştîyê komelî yew raştîye awan kerdiş o. Serdestî na raştîye awan kerdî. Armancê na raştîye pergalê xo ramitiş o. Derdê kolonyalîston zî xo dewam kerdiş o.

Verba şarî eşkenê se bikerê? Heme çî ra ver ganî şarî na pergal hewl bîşinasnê. Pergal hewl tahlîl bîkerê ke verba modernîteya kapitalîst bîeşkê tekoşîn bîdê. Ma bîzanê ke hergo serre, serra verrîn ra hîna xidar vêrena. No hîş reyde ganî ma xo hadre bîkerê. Ma bîzanê ke meseleyê ke 2020î de bîyê na serre de zî do dewam bikerê. Hîna giran bîyê la sivik nêbîyê. Eke ma na vîrî reyde têgerî, ma serkewenê. Serkewtiş ma rê çîyêko asin o. Ma bîzanê ke meseleyê ke ma reyde xecîyenê ne meseleyê parîn ne zî meseleyê pêrarîn ê. Meseleyê bi serran î. Eke ma nê meseleyan raşt nêgîrê xo dest na serre zî ma tûk û tena anê vatiş. Do her çî vateyan de bimano. Ma yew game nêşonê aver. Çimkî wina ne çîyê vêreno ma dest, ne zî meseleyî çareser benê. Na çarçewe de çi keweno ma ser, ganî ma texsîr nêkerê. Çareserîya nê meseleyan ma ra vîyarena.

Ganî ma pergalê serdestî ra çîyêk nêpawê. Ganî her kes tena xora biperso. Ma dest ra, mi dest ra çi yeno? Çareyê nê meseleyan çina yê? Ganî ma nê meseleyan heme çî ra ver bi parekerdiş çareser bikerê. Çareyê şarê ma û şaranê bînan no yo.

Serra 2020 na het ra yew serra zor bî. Zurekerî teda bi şarê ma û şaranê bînan kerdî. Hema wazenê ke emsarr zî nê zurîkerîya xo dewam bîkerê. Pergalê serdestî hetê merdimîye ra çîyêk fehm nêkenê. Şaran reyde kaye kenê. Do şarî senî hewa bibî, no serdestan rê barêk nîyo. Pergalê serdestî yew krîz mîyan de yê. Wazenê ke nê kaosî ra wecîyê. Hema yew rayîr ayayî çinî yo. Çîyêk bîdê şaran zî çinî yo. Çareserîya serdestan hîna vîş qalkerdiş o, hîna vîş kiştiş o, merg o û kolonyalîstîye yo. Ma zî tena hindê pergalê serdestî bieşkê xo rayfîne se, ma eşkenê qalon înan pûç bikerê. Nîk peynîdayê na serre de zî oncina ma vateyanê verrînan qalî kenê, ma oncina lomeyan kenê û çî zî nêkeno ma dest ê wext. Bi manê weşîye reyde.