Rojnameya Heftane

Çandnasî û Kurdolojî

Çandnasî wek qadeke xebatên înter-dîsîplîner piştî salên 1970’yan û bi şêlûbûna sînorên navbera qadên cîyawaz ên zanistî ket rojeva akademîk. Çandnasî îro xwedî bergeheke fireh e û ji…

Zarok lîstikên xwe bi xeyalên xwe dixemilînin

Dema zarok tê gotin, tişta ku destpêkê tê bîra mirov lîstik û paqijiya dil e. Haya zarokan ji pergala kapîtalîst tune ye û di nav wê de qirêjî nebûne; ji ber vê jî ew bedewiya jiyanê bixwe…

Tirkîye cinîya kurde ra çi wazena?

Semra Turan

Ez no nuşteyê xo yê ewilî de wazena rêxistinê ma yê cinîya kurde binusna. Şima zî zone ke her cayê dinya de zilm û zordarîyêka pil ewil bi taybetî serê cinîyanê ke hemverê sîstemê camerd û dewletan de vindenî de esta. Înan ra yew zî hereketê cinîya kurde ya. Qet şik çin o ke her cayê dinya de aye ke cinî onceni yewbînî ra xoser nîyî. Ancak tekoşînê cinîyan zaf hetin a.

Cinîya kurde bi taybetî hem semedê azadîya xo û hem zî semedê azadîya şare xo tekoşînêko zaf pîl dana. Pê ena tekoşînê xo zî wazena şarê xo û cinîyanê dinya rê serkêşî bikera. Nimune; Cinîya kurde Rojawan de bi rêxistinîya xo bîye rol û mîsyonê pêroyê cinîyanê dinya ye.  Cinîya kurde berpirsîyarîyêk xo rê referans girewte. La reyna zî Tirkîya de îqtîdar ewilî rêxistinê cinîyan hedef gêno û wazeno cinîyan bikero bindestê xo.

Devleta tirke tena cinîyê ke Tirkîye de cuyanê hedef negêna. Kesê ke teberê Tirkîya de  zî cuyenê hedef gêna û hêrişê înan zî kena…

Tarîx de nimuneyê na rewşe zaf ê. Îqtîdar wina vano:  Eke şima biwazê yew rêxistina ke cinî ci rê serkêşî kena padî, ewil bidêne cinîyan ro. Tirkîya zî xo rê înan referans gêna. Semede no zî bi konsepteko taybet ewil cinîyan hedef gena û wazena vernîya rexistinanê înan bigîra.

Dewleta tirke tena yew aşme de Amed de Komeleya Cinîyan ya Rosa hedef girewt û sere de Adalet Kaya û embazanê ci kerde zîndan. Komeleya Cinîyan ya Rosa Amed de semedê cinîyanê bindestê camêrdan û hemverê êrişanê înan de xebatanê muhîman kerdêne. Ancak aqilê camêrdan na rêxistine nêwaşt û hêriş kerd. Heme sîyasetmedaranê cinî yê kurdî tepişt û waşt ke îradeya înan bişikna. Dewlete bi konseptêko taybet hem teber û hem zî zere de cinîyan hedef gêna.

Dewleta tirke hewteyo verên zî Kobane de hêrişê hewayî pê arde û 3 heb cinîyê kurd qetil kerde. Nê cinîyan ra Zehra Berkel rêxistinê cinîyan de xebat kerdêne. Kobane semedê cinîyan pêroyê dinya ra hîna muhîm a. Kobane de cinîyê şorişgerî ra Arîn Mîrkana ke bîya sembole û bi hezaran cinîyî hemverê zîhnîyetê DAÎŞî de canê xo kerdî bombe û zerê înan de teqnayî… Û şexsê zîhnîyetê DAÎŞî de rêxistin û kesê ke wazenî cinîyan hedef bigirê û wazenî înan bikerê bindestê xo berteraf kerde. Şorişê cinîyan ewca de pê ame.

No pêrodayîş newe nîyo. Tirkîya timî 3 heb cinîya kurde hedef gêna û înan qetil kena. Înan ra yew nimune; Paris de Sakîne Cansiz, Fîdan Dogan, Leyla Şaylemez, Silopî de zî Sêvê Demîr, Fatma Uyar, Pakîze Nayir û tewr peynî Kobane. Efrîn de sîyasetmedara kurd Hevrin Xelefe qetil kerde. Tirkîya her cayê dinya de cinîya kurde xo rê yew potansîyelê tehluke vînena û coka her ca de hedef gêna. Pêroyê înan de tena mesajêk dana. Mesajê dewleta tirke zelal o. Semedê cinîya kurde konseptê qirkerdişî dewre de yo.

Ancak nê heme hêriş û qetilkerdişan de mesajê cinîya kurde zî zelal o. Hîna zêde rêxistinbîyayîşê cinîyan û hîna zêde azadî…